Lees het hele rapport hier

Welke successen zijn er geboekt?

We zijn er trots op dat we zichtbare voortgang hebben geboekt op het in stelling brengen van de ontwerpsector als partner voor de overheid: we hebben een sterke impuls gegeven aan een gedeelde taal, herkenning van de ontwerpende aanpak en er zijn drie Publieke Ontwerp Coalities gestart. Het lerende karakter van PONT, door AEF omschreven als “overtuigend in de praktijk gebracht”, gaf ons de mogelijkheid om bij te sturen waar dat nodig was. Net als de constructieve en flexibele samenwerking binnen de co-directie met OCW, DDF en CLICKNL en de meerjarige subsidie die we vanuit OCW kregen. En natuurlijk ook de stevige betrokkenheid van een actieve, betrokken en gemotiveerde community waarmee de beweging samen is vormgegeven. We zijn er trots op dat we voor hen een ‘clubhuis’ zijn. 

 

Welke uitdagingen liggen er nog? 

Tegelijkertijd houdt het rapport ons ook een spiegel voor. AEF signaleert het risico van “vormfixatie”: te veel nadruk op het agenderen en uitleggen van de ontwerpende aanpak zelf, waardoor de methode een doel op zich dreigt te worden in plaats van een middel om bij te dragen aan maatschappelijke opgaven. Het sterkt ons om de shift die we tijdens het programma hebben ingezet, verder te brengen via de Publieke Ontwerp Coalities: van het ontwikkelen van de publieke ontwerppraktijk zelf, naar het organiseren van publieke ontwerppraktijken op opgaven. Daarnaast bereikten we vooral ontwerpers en professionals die al bekend waren met de aanpak en zijn we in het kwartiermaken vooral effectief geweest op topambtelijk niveau. Terwijl opdrachtgevers, middenmanagement en functies binnen HR, inkoop en financiën bepalend zijn voor blijvende verandering. 

 

Hoe verder?

Met de Publieke Ontwerp Coalities zetten we de ontwerpende aanpak in voor verschillende opgaven. Daarbij merken we hoe lastig het is om ruimte in budget, inkoopprocessen, governance en HR-structuren voor elkaar te krijgen. AEF concludeert ook dat dit type aanpassingen gezien hun aard alleen vanuit de overheid zelf kan worden gerealiseerd, en niet door een extern programma als PONT.

AEF schetst drie uitdagingen voor ons om scherp op te zijn in de laatste fase van het programma. Hieronder vatten we deze kort samen, gecombineerd met onze strategie om ze aan te gaan.

Uitdaging: Hoe kan de kennis die PONT heeft opgebouwd ook op langere termijn worden behouden, verder ontwikkeld en toegankelijk gemaakt voor nieuwe generaties ontwerpers en overheidsprofessionals?

  • Strategie: Hiervoor schakelen we met het PONT Onderwijsverbond: een verbond van opleiders die kennis en inzichten uit PONT verwerken in hun curricula. Daarnaast verkennen we met borgingspartners zoals VNG, IPO, ABD, DDF, BNO en NSOB hoe deze kennis ook daar een blijvende plek krijgt. 

Uitdaging: Hoe kan de kennis van de ontwerpende aanpak en kennis en ervaring van de publieke context sterker met elkaar worden verbonden?

  • Strategie: Hiervoor hebben we een leertraject ontwikkeld dat momenteel wordt
    aangeboden aan borgingspartners die dit in de toekomst blijvend zullen aanbieden. Dutch Design Foundation blijft hierin in ieder geval een rol spelen. Daarnaast verkennen we, onder de noemer PONT Regionaal, met enkele regio’s hoe we dit ook op regionale schaal kunnen organiseren.

Uitdaging: Hoe kunnen de organiserende functies en opgebouwde verbindingen na PONT worden voortgezet?

  • Strategie: Hiervoor sturen we aan op een lichte coördinerende en ondersteunende structuur die borgingspartners, coalities en regio’s ook na PONT blijvend verbindt. 

 

In de resterende maanden doen we ons best om zo veel mogelijk van deze ambities te realiseren. Zeker is dat PONT na dit jaar niet langer bestaat in de vorm die het nu heeft, maar ook dat de beweging niet stopt. Die zit inmiddels in de mensen, coalities en regionale initiatieven die de komende jaren verder bouwen aan een effectieve publieke ontwerppraktijk. 

Samen met al deze mensen, coalities en initiatieven werken we door aan de beweging voorbij de duur van het PONT programma. De rijke bijdrage en inzet die zij hierin leveren zijn essentieel. Bedankt aan iedereen die hier een aandeel in neemt!